Hizmet Sınır Değer Hesaplama Aracı Hangi Bilgileri İster?
Bu araç hizmet alımı ihalelerinde sınır değeri hesaplar. Yapım işi aracından ayrı tutulmasının nedeni, hesap yönteminin farklı olmasıdır.
- Yaklaşık maliyet: İdarenin belirlediği tutar. Hizmet hesabında bu değer iki işi birden yapar: geçerli teklif aralığını belirler ve aritmetik ortalamanın içine girer.
- R katsayısı: Hizmetin türüne göre uygulanan katsayı. Sınır değer doğrudan bu katsayı ile çarpıldığı için seçim sonucu birebir etkiler.
- Firma teklifleri: Teklif açma tutanağındaki tutarlar. Teklif yerine tenzilat yüzdesi de girebilirsiniz; iki alan birbirini otomatik günceller.
Tutarları Türkçe biçimde girebilirsiniz: binlik ayırıcı nokta, kuruş ayırıcı virgül (örnek: 1.234.567,89). Firma sayısını tablonun üstündeki seçiciden 1 ile 200 arasında belirleyebilirsiniz. R katsayısı dönem dönem güncellenir; hesaplamadan önce ihalenizde geçerli olan katsayıyı resmî kaynaktan doğrulamanız önerilir.
Hizmet Sınır Değeri Adım Adım Nasıl Hesaplanır?
Hizmet alımı hesabı yapım işi hesabından daha kısadır: standart sapma, C değeri ve K değeri kullanılmaz.
1. Geçerli teklifler belirlenir
Yaklaşık maliyetin yüzde 60 düzeyinin altındaki teklifler aşırı düşük, yaklaşık maliyetin üstündeki teklifler aşırı yüksek kabul edilir ve ortalamaya alınmaz. Üst sınır yaklaşık maliyetin kendisidir; bu değere eşit teklif geçerli sayılır.
Geçerli aralık: (yaklaşık maliyet × 0,60) ≤ teklif ≤ yaklaşık maliyet
2. Aritmetik ortalama — yaklaşık maliyet dahil
Geçerli tekliflerin toplamına yaklaşık maliyet eklenir ve bu toplam, geçerli teklif sayısının bir fazlasına bölünür. Hizmet hesabının yapım hesabından en belirgin ayrıldığı nokta budur.
Ortalama = (geçerli tekliflerin toplamı + yaklaşık maliyet) ÷ (geçerli teklif sayısı + 1)
3. Sınır değer bulunur
Sınır değer, bulunan ortalamanın R katsayısı ile çarpımıdır. Ara adım yoktur; bu nedenle R katsayısındaki bir hata sonuca doğrudan yansır.
Sınır değer = ortalama × R katsayısı
Çalışılmış Örnek
Yaklaşık maliyet 5.000.000,00 TL, R katsayısı 0,80 ve beş firma teklifi ile adımları izleyelim. Geçerlilik aralığı 3.000.000,00 TL (yüzde 60) ile 5.000.000,00 TL arasındadır.
| Firma | Teklif | Durum |
|---|---|---|
| A | 2.800.000,00 TL | Aşırı düşük (yüzde 60 altı), ortalamaya alınmaz |
| B | 3.400.000,00 TL | Geçerli |
| C | 3.900.000,00 TL | Geçerli |
| D | 4.300.000,00 TL | Geçerli |
| E | 5.400.000,00 TL | Aşırı yüksek (yaklaşık maliyet üstü), ortalamaya alınmaz |
| Adım | Değer |
|---|---|
| Geçerli tekliflerin toplamı (B, C, D) | 11.600.000,00 TL |
| Yaklaşık maliyet eklenir | 16.600.000,00 TL |
| Bölen (3 teklif + 1) | 4 |
| Aritmetik ortalama | 4.150.000,00 TL |
| R katsayısı | 0,80 |
| Sınır değer | 3.320.000,00 TL |
| Sınır değeri aşan en düşük teklif | B — 3.400.000,00 TL |
Örnekte yalnızca üç teklif geçerli sayıldı, fakat ortalama dört değere bölündü; çünkü yaklaşık maliyet de ortalamaya dahil edildi. Aynı teklifler yapım işi aracına girilseydi hem geçerlilik aralığı hem sonuç farklı çıkardı.
Sonucu Nasıl Okursunuz?
Sonuç ekranında her firma üç durumdan biriyle işaretlenir:
- Aşırı düşük: Yaklaşık maliyetin yüzde 60 düzeyinin altında kalan teklif. Ortalamaya girmez.
- Aşırı yüksek: Yaklaşık maliyetin üstündeki teklif. Ortalamaya girmez.
- Geçerli: İki sınır arasında kalan teklif. Yaklaşık maliyetle birlikte ortalamaya girer.
Araç, sınır değere eşit veya üstündeki en düşük teklifi öne çıkarır; eşitlik durumunda teklif sınır değerin altında sayılmaz. Bu çıktı bir hesaplama sonucudur ve idarenin vereceği kararın yerine geçmez. Sonucu PDF veya Excel olarak indirebilirsiniz.
Güncel R katsayıları, kurul kararları ve işçilik hesaplamaları için bu sayfadaki resmî kaynak bağlantılarını kullanabilirsiniz.
Teklif Açma Tutanağından Otomatik Aktarım
Firma adlarını ve teklifleri elle yazmak yerine teklif açma tutanağınızı yükleyebilirsiniz. Arayüz yalnızca .docx biçimini kabul eder; dosya seçici de bu uzantıyla sınırlıdır. Taranmış PDF veya fotoğraf okunamaz.
Kısımlı bir ihale tutanağı yüklediğinizde hesaplanacak kısmı seçmeniz istenir. Aktarımdan sonra şu kontrolleri yapmanız önerilir:
- Doğru kısmı seçtiğinizi ve o kısma ait yaklaşık maliyetin geldiğini doğrulayın.
- Firma sayısının tutanaktaki sayı ile aynı olduğunu kontrol edin.
- R katsayısının boş kalmadığını ve ihalenizde geçerli dönemi karşıladığını teyit edin; bu alan tutanaktan gelmez.
Yapım ve Hizmet Hesabı Arasındaki Farklar
İki aracın ayrı tutulmasının nedeni budur. Aynı teklif listesini iki araca girdiğinizde farklı sonuç almanız beklenen bir durumdur; hangi ihale türünde olduğunuzu doğrulamadan sonucu kullanmamanız önerilir.
| Ölçüt | Yapım işi | Hizmet alımı |
|---|---|---|
| Geçerli teklif alt sınırı | Yaklaşık maliyetin yüzde 40 düzeyi | Yaklaşık maliyetin yüzde 60 düzeyi |
| Geçerli teklif üst sınırı | Yaklaşık maliyetin yüzde 120 düzeyi | Yaklaşık maliyetin kendisi |
| Yaklaşık maliyet ortalamaya dahil mi? | Hayır | Evet |
| Standart sapma kullanılır mı? | Evet, ikinci bir eleme adımı vardır | Hayır |
| C ve K değerleri | Hesaplanır | Kullanılmaz |
| Kullanılan katsayı | N katsayısı (işin türüne göre) | R katsayısı (hizmetin türüne göre) |
| Sınır değerin alt sınırı | Yaklaşık maliyetin yüzde 40 düzeyine yükseltilir | Böyle bir taban uygulanmaz |
Yapım işi hesabının adımlarını ve çalışılmış örneğini görmek için yapım sınır değer hesaplama sayfasına geçebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Hizmet alımı hesabı yapım işi hesabından nasıl farklı?
Üç temel farkı vardır. Geçerli teklif aralığı daha dardır: yaklaşık maliyetin yüzde 60 düzeyi ile yaklaşık maliyetin kendisi arasıdır. Aritmetik ortalamaya yaklaşık maliyet de dahil edilir. Sınır değer ise standart sapma, C ve K değerleri kullanılmadan doğrudan ortalama ile R katsayısının çarpımından bulunur.
Aritmetik ortalamaya yaklaşık maliyet gerçekten dahil mi?
Evet. Hizmet alımı hesabında geçerli tekliflerin toplamına yaklaşık maliyet eklenir ve bu toplam, teklif sayısının bir fazlasına bölünür. Yapım işi hesabında yaklaşık maliyet ortalamaya dahil edilmez; iki aracı karıştırmak sonucu doğrudan etkiler.
Hangi R katsayısını seçmem gerekir?
R katsayısı hizmetin türüne göre değişir ve dönem dönem güncellenir. Araç seçtiğiniz katsayıyı doğrudan uygular, doğru katsayıyı sizin yerinize belirlemez. Hesaplamadan önce ihalenizde geçerli olan katsayıyı ve o katsayının yürürlük dönemini resmî kaynaktan doğrulamanız gerekir.
Yaklaşık maliyete eşit teklif geçerli sayılır mı?
Sayılır. Üst sınır yaklaşık maliyetin kendisidir ve bu değere eşit teklif aşırı yüksek kabul edilmez. Yalnızca yaklaşık maliyetin üstündeki teklifler ortalama dışında bırakılır.
Sınır değerin altında kalan teklif doğrudan reddedilir mi?
Araç böyle bir karar üretmez; yalnızca hangi tekliflerin sınır değerin altında kaldığını gösterir. Bu tekliflere nasıl bir işlem uygulanacağı ihale dokümanı ve mevzuat çerçevesinde idarenin değerlendirmesine bağlıdır.
Kısımlı hizmet ihalesinde her kısım için ayrı hesap yapabilir miyim?
Yapabilirsiniz. Kısımlı ihalelerde her kısmın yaklaşık maliyeti ve teklifleri kendi içinde değerlendirilir. Tutanak yüklediğinizde hesaplanacak kısmı seçmeniz istenir ve sonuç o kısım için üretilir.
İlgili Rehberler
Hizmet alımı hesabını ve R katsayısını ayrıntılı ele alan rehberler:
- Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer nasıl hesaplanır?
- 2026 yılı R katsayıları ve hizmet türlerine göre liste
- Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında sınır değer
- Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan alımlarda R katsayısı
- İlan veya duyuru tarihine göre hangi R katsayısı kullanılır?
- Sınır değerin altında kalan tekliflere ne olur?
- Aşırı düşük teklif açıklaması nasıl hazırlanır?
- Yapım işi ihaleleri için sınır değer hesaplama