Açık ihale usulüyle yapılan bir ihalede istenen asgari iş deneyim tutarı, isteklinin teklif ettiği bedelin idarece belirlenen yüzdesidir. Sunulan iş deneyim belgesindeki tutar, Yurt İçi Üretici Fiyat Genel Endeksi ile ilk ilan tarihine güncellenir ve bu asgari tutarla karşılaştırılır.
Bu yazı asgari tutarın nasıl bulunduğunu, belge tutarının nasıl güncellendiğini, hangi belgelerin hangi oranda sayıldığını ve iş ortaklıklarındaki kuralları çözümlü örneklerle anlatır.
Asgari İş Deneyim Tutarı Nasıl Belirlenir?
Oranı ihale dokümanında idare belirler; yönetmelikler bu oranın sınırlarını koyar. Hesap tabanı ihale usulüne göre değişir.
| İş türü ve usul | Hesap tabanı | İdarenin belirleyeceği oran |
|---|---|---|
| Yapım — açık ihale (yaklaşık maliyet eşik değerin iki katına kadar) | Teklif edilen bedel | %50 – %100 |
| Yapım — açık ihale (eşik değerin iki katı ve üzeri) | Teklif edilen bedel | %50 – %80 |
| Yapım — belli istekliler arasında ihale | Yaklaşık maliyet | Yukarıdaki aralıklar |
| Hizmet — açık ihale | Teklif edilen bedel | %25 – %50 |
| Hizmet — belli istekliler arasında ihale | Yaklaşık maliyet | %25 – %50 |
Kaynak: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği md. 39 ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği md. 39. Pazarlık usulünde hangi tabanın kullanılacağı, Kanunun 21. maddesinin hangi bendine göre ihale yapıldığına bağlıdır; bunu ihale dokümanından kontrol edin.
Çözümlü örnek: asgari tutar
Açık ihale usulüyle yapılan bir yapım işinde idare oranı yüzde 70 olarak belirlemiş, istekli 9.000.000 TL teklif vermiş olsun:
Asgari iş deneyim tutarı = 9.000.000 × %70 = 6.300.000 TL
Aynı ihalede 8.000.000 TL teklif veren bir isteklinin asgari tutarı 5.600.000 TL’dir. Açık ihalede her istekli için asgari tutar kendi teklifine göre farklıdır.
Hizmet işlerinde süre indirimi
Açık ihale usulüyle yapılan hizmet alımlarında bir yıldan uzun süreli işlerde oran indirilir: bir yıldan fazla sürede belirlenen oranın 4/5’i, iki yıldan fazla sürede 3/5’i, üç yıldan fazla sürede 2/5’i uygulanır. Örneğin idarenin yüzde 50 belirlediği iki buçuk yıllık bir işte uygulanacak oran yüzde 30’dur.
Belge Tutarı Nasıl Güncellenir?
Belgeye yazılan tutarlar güncellenmeden yazılır; güncelleme ihale aşamasında yapılır. Endeks, Türkiye İstatistik Kurumu’nun yayımladığı Yurt İçi Üretici Fiyat Genel Endeksi’dir.
| Belgeye konu iş | Başlangıç endeksi | Bitiş endeksi |
|---|---|---|
| 4734 sayılı Kanun kapsamında ihale edilmiş işler | İşin ihale tarihinin bulunduğu aydan bir önceki ay | Bu ihalenin ilk ilan veya davet tarihinin bulunduğu aydan bir önceki ay |
| Diğer işler | İşin sözleşme tarihinin bulunduğu aydan bir önceki ay | Aynı |
| Alt yüklenici iş bitirme belgeleri | Yüklenici ile alt yüklenici arasındaki sözleşmenin tarihi esas alınır | Aynı |
Yönetmeliğin sözel tarifinin formül hâli: Güncel tutar = Belge tutarı × (Bitiş endeksi ÷ Başlangıç endeksi). Yapım işlerinde keşif birim fiyatları üzerinden indirimle sözleşmeye bağlanan işler için yönetmelikte ayrı bir güncelleme kuralı bulunur.
Çözümlü örnek: güncelleme
Aşağıdaki endeks değerleri yalnızca hesabı göstermek için seçilmiştir; gerçek değerleri TÜİK’ten almanız gerekir.
| Adım | Değer |
|---|---|
| Belge tutarı (4734 kapsamında ihale edilmiş iş) | 4.200.000 TL |
| Başlangıç endeksi (örnek) | 2.000,00 |
| Bitiş endeksi (örnek) | 3.100,00 |
| Katsayı | 1,55 |
| Güncel tutar | 6.510.000 TL |
Güncel tutar, önceki örnekteki 6.300.000 TL’lik asgari tutarı karşıladığı için belge yeterlidir.
Hangi Belge Ne Kadar Sayılır?
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 48. maddesine göre:
- İş bitirme ve iş durum belgelerinin tutarı tam olarak sayılır.
- Denetim veya yönetim faaliyetleri nedeniyle alınan belgelerin tutarı beşte bir oranında sayılır. 30.000.000 TL’lik bir iş denetleme belgesi 6.000.000 TL olarak değerlendirilir.
- Tek sözleşmeye dayalı belge dikkate alınır; birden fazla belge toplanamaz.
- İş ortaklığından alınmış belgelerde isteklinin o ortaklıktaki hisse oranı esas alınır.
- İş bitirme belgesinde, işin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son on beş yıl içinde olması gerekir.
Belgenin ihale konusu işe veya ihale dokümanında tanımlanan benzer işe ait olması gerekir. Yapım işlerinde benzer işler, Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’ndeki gruplara göre idarece belirlenir ve ilanda gösterilir.
İş Ortaklıklarında Oranlar
| Pilot ortak | Diğer ortakların her biri | |
|---|---|---|
| Yapım | Asgari tutarın en az %80’i | Asgari tutarın en az %20’si |
| Hizmet | Asgari tutarın en az %70’i | Asgari tutarın en az %10’u (diğer ortakların toplamı da aranır) |
Yapım işlerinde pilot ortak asgari tutarın tamamını sağlarsa diğer ortaklar, asgari tutarın yüzde 40’ından az olmamak üzere benzer işe ait olmayan bir yapım işi belgesi sunabilir.
İş Deneyimi Sınır Değeri Etkiler mi?
İş deneyimi bir yeterlik ölçütüdür ve yeterliği sağlamayan isteklinin teklifi ihalede değerlendirme dışı kalır. Ancak bu, teklifin sınır değer hesabından çıkarılması anlamına gelmez.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin yapım işleri için 45.1.1, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için 79.1.2 maddesine göre sınır değer, ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerin teklifleri üzerinden hesaplanır. İş deneyimi bu ilk oturum kontrolünün parçası değildir. Bu nedenle sonradan yeterlik yönünden elenen bir teklif, sınır değer hesabındaki yerini korur.
Sınır değeri yapım işi veya hizmet alımı aracımızla hesaplayabilirsiniz. Hangi tekliflerin hesaba girdiği için hangi teklifler dahil edilir rehberine bakabilirsiniz.
Bu yazı bilgi amaçlıdır. Oran, benzer iş tanımı ve belge koşulları her ihalede ihale dokümanında belirlenir; değerlendirmeyi ihale komisyonu yapar.